Bişkek, 20.10.26 /Kabar/. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Numan Kurtulmuş, Özbekistan ve Türkmenistan'ı en kısa sürede Türk Devletleri Parlamenter Meclisi'ne tam üye olmaya çağırdı. Bu açıklamayı, Bişkek'te düzenlenen meclisin 15. genel kurul toplantısında yaptı.
Ona göre, iki ülkenin örgütte yer almaması, Türk dünyasında Parlamenter iş birliğinin tam kapsamını sınırlıyor.
Kurtulmuş, "Açıkçası, Özbekistan ve Türkmenistan olmadan TÜRKPA eksiktir. Özbekistan ve Türkmenistan'ı en kısa sürede aramızda görmek istiyoruz," dedi.
Parlamenter etkileşimin, Türk devletleri arasındaki genel iş birliğinin ayrılmaz bir parçası olması gerektiğini vurgulayan Kurtulmuş, TÜRKPA'nın çalışmalarını Türk Devletleri Teşkilatı ve diğer iş birliği organlarıyla koordine etmesi gerektiğine inanıyor.
Konuşmasında yapay zekâ ve dijital teknolojilerin gelişimine özel önem veren Kurtulmuş, yapay zekânın teknoloji sektörünün ötesine geçerek ekonomi, eğitim, sağlık ve kamu yönetimi gibi alanları etkilediğini belirtti.
Türk devletlerinin sadece teknolojik ilerlemeyi takip etmekle kalmayıp, kendi bilimsel ve insan kaynakları potansiyellerini geliştirmeleri, fikri mülkiyeti korumaları ve yeni teknolojilerin kullanımı için yasal ve etik standartlar belirlemeleri gerektiğini ifade etti.
Bu bağlamda, Türk Devletleri Parlamenter Meclisi bünyesinde yapay zekâ konusunda örnek bir yasa geliştirilmesi ve bu alanda meclis ülkeleri için ortak bir politika oluşturulması fikrini destekledi.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, "Teknolojik ilerlemeyi desteklerken, aynı zamanda insan onurunu, temel hak ve özgürlükleri ve hukukun üstünlüğünü de korumalıyız" diye vurguladı.
Ayrıca, Türk dillerinin ortak kültürel mirasına dayalı olarak daha aktif bir şekilde ortak büyük ölçekli dil modelleri geliştirilmesini önerdi. Bunun, Türk dillerinin dijital alandaki varlığını güçlendireceğini ve ülkelerin teknolojik kapasitelerini artıracağını belirtti. Kurtulmuş ayrıca dezenformasyon, sahte içerik ve seçim güvenliği ile ilgili risklere de dikkat çekti. İş birliği olanaklarından bahsederken, Türk dünyasının önemli ekonomik potansiyeline dikkat çekti. Ona göre, Türk Devletleri Teşkilatı üye ve gözlemci devletlerinin toplam nüfusu 180 milyonu aşarken, toplam ekonomik hacim 2,4 trilyon doları geçiyor.
Kurtulmuş, ticaret ve yatırım bağlarının güçlendirilmesi, lojistiğin geliştirilmesi, enerji güvenliğinin sağlanması ve dijital bağlantının genişletilmesinin gerekliliğini vurguladı.
Ayrıca, ülkeleri yeşil dönüşüm, temiz enerji ve iklim teknolojileri alanlarında deneyim paylaşımına çağırdı. Türkiye, 9-20 Kasım tarihleri arasında Antalya'da düzenlenecek BM İklim Değişikliği Konferansı'na ev sahipliği yapacak. Konferans kapsamında, Parlamentolararası Birlik ve Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin ortaklaşa düzenlediği bir toplantı da 16 Kasım'da yapılacak. Kurtulmuş, meslektaşlarını bu toplantıya katılmaya davet etti.
Konuşmasında ayrıca, Türkiye'nin terörizmden arınmış bir ülke ve bölge için koşullar yaratma çabalarından da bahsetti. Kurtulmuş, ülkenin Parlamentosunda siyasi partilerin temsilcilerinin de yer aldığı bir komisyonun kurulduğunu ve görüşmelerin sonuçlarına ilişkin bir rapor hazırladığını belirtti. Alınan önlemlerin hem Türkiye'de hem de komşu ülkelerde barış ve güvenliği güçlendireceğini umduğunu ifade etti.
Sonuç olarak, 30 Ekim'de Ankara'da yapılması planlanan Türk Devletleri Teşkilatı'nın 13. Zirvesi'nin iş birliğini daha da güçlendirmesi ve ortak hedeflere ulaşmasını sağlaması gerektiğini kaydetti.
Kurtulmuş, TÜRKPA'nın Parlamentolar arası iş birliğinin geliştirilmesinde ve Türk dünyasındaki acil sorunlara ortak çözümler geliştirilmesinde önemli bir rol oynamaya devam edeceğine olan güvenini dile getirdi.
