Sadır Caparov, Isık-Köl gölü'nün korunması için Birleşmiş Milletler Fonu kurulmasını önerdi

Cumhurbaşkanı 23 Eylül 2026 08:34
Sadır Caparov, Isık-Köl gölü'nün korunması için Birleşmiş Milletler Fonu kurulmasını önerdi
copyright icon Cumhurbaşkanlığı İdari Başkanlığı

Bişkek, 22.09.26 /Kabar/. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda konuşan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Birleşmiş Milletler'i, uluslararası finans kuruluşlarını ve bağışçı ülkeleri, Kırgızistan'ın Isık-Köl gölü'nün korunması için özel bir ortak güven fonu oluşturma girişimini desteklemeye çağırdı.

Devlet Başkanına göre, UNESCO Biyosfer Rezervi ve Ramsar Sözleşmesi Uluslararası Öneme Sahip Sulak Alanı olan eşsiz yüksek dağ gölü, şu anda ciddi iklim stresi yaşıyor.

Caparov, "Son 170 yılda su seviyesi neredeyse 14 metre düştü ve son beş yılda gölün su seviyesindeki düşüş oranı yılda 7 santimetreye ulaştı" dedi.

Tarihte Isık-Köl gölü'ne akan 101 nehirden sadece yaklaşık 30'unun şu anda yıl boyunca aktığını bildirdi. Gölün ana su kaynakları Tien Shan buzullarıdır. Son 70 yılda dağ buzullarının %30'undan fazlası erimiş olup, bu kaybın yaklaşık %20'si son 7-10 yılda gerçekleşmiştir.

Cumhurbaşkanı, devam eden değişikliklerin bölgenin biyoçeşitliliğine ve yüz binlerce insanın ekonomik sürdürülebilirliğine tehdit oluşturduğunu vurguladı.

"İklim değişikliğinin ölçeği ve hızı, herhangi bir dağ devletinin tek başına yapabileceği kapasiteyi aşmaktadır ve birleşik uluslararası eylem gerektirmektedir," dedi.

Caparov'a göre, Kırgızistan halihazırda Isık-Köl'ün Ekolojik ve Ekonomik Sisteminin Sürdürülebilir Gelişimi için 2030 yılına kadar Devlet Konseptini uygulamaya koymuş, çevresel kısıtlamalar getirmiş, su altı robotları kullanarak gölün derinliğini izlemiş ve düzenli olarak dip ve suları temizlemiştir.

Devlet Başkanı, Isık-Köl'ün korunması için BM himayesinde özel bir ortak güven fonu oluşturulmasını önerdi. Kırgızistan'ın, taahhütlerini belirli bir mali katkıyla desteklemeye hazır olduğunu vurguladı.

"Devlet bütçesinden bu fona 10 milyon dolar katkıda bulunmaya hazırız," dedi Caparov.

Cumhurbaşkanı ayrıca, Aral Denizi ve Çad Gölü'nün akıbetinin, iklim değişikliğinin büyük su kütleleri üzerindeki potansiyel sonuçları konusunda bir uyarı niteliğinde olması gerektiğini belirtti.